درد بعد از فیزیوتراپی به عنوان یک روش درمانی ممکن است برای بسیاری از افراد اتفاق بیفتد و زندگی افراد را تحت تاثیر قرار دهد. این درد به دلایل گوناگونی ایجاد میشود، اما با مدیریت صحیح میتوان این درد را به حداقل و صفر رساند.
همانطور که دردهای عضلانی بعد از انجام تمرینات ورزشی امری کاملاً طبیعی است و بعد از چندین جلسه درد کاهش مییابد؛ طی جلسات فیزیوتراپی نیز درد پس از جلسات اول کاملاً طبیعی بوده و دلیل علمی آن نیز به مقدار اکسیژن در دسترس بافتهای عضلانی باز میگردد. به منظور آشنایی با عوامل موثر بر درد بعد از فیزیوتراپی و نحوه کنترل و مدیریت آن تا انتهای مطلب با ما همراه باشید.
کمپرس سرد برای درد بهتره یا کمپرس گرم؟
آیا تجربه درد بعد از فیزیوتراپی طبیعی است؟
تجربه درد پس از انجام فیزیوتراپی مسئلهای کاملاً عادی و رایج بوده و معمولاً نشاندهنده تقویت و بهبود عضلات است. به طور کلی فیزیوتراپی شامل انجام یک سری تمرینات خاص است که با هدف قویتر کردن عضلات انجام میشود. در برخی موارد عضلات آسیبدیده که ضعیف و سفت شدهاند، هنگام انجام تمرینات دچار دردهایی خفیف میشوند.
از آنجایی که تمرین درمانی یکی از بخشهای جداییناپذیر فیزیوتراپی است، داشتن اندکی درد به خصوص در جلسات اولیه طبیعی بوده و جای هیچ گونه نگرانی ندارد. تنها کاری که باید انجام دهید آن است که درباره میزان درد خود با پزشک فیزیوتراپیست صحبت کنید تا متناسب با وضعیت جسمانی شما، برنامه درمانی مناسبی را تنظیم نماید.
چه عواملی میتوانند باعث درد پس از جلسات فیزیوتراپی شوند؟
اگر چه فیزیوتراپی با هدف بهبودی وضعیت بدن انجام میشود، اما میتواند موجب تحریک عصبهای مجاور عضلات آسیبدیده گردد. از مهمترین دلایلی که سبب ایجاد درد بعد از فیزیوتراپی میشوند میتوان به موارد زیر اشاره نمود.
✔ رایجترین علت درد بعد از فیزیوتراپی آن است که عضلات بیش از حد کشیده شده و یا کار کردهاند. در واقع علت اصلی آن کار کردن مجدد عضلات آسیبدیده بعد از انجام جلسات فیزیوتراپی است. عضلات احیا شده در هنگام کار مجدد مقدار زیادی اسید لاکتیک را تولید کرده که منجر به ایجاد درد در بیمار میشود.
✔ یکی دیگر از دلایل درد پس از فیزیوتراپی التهاب موضعی است.
✔ در طول درمان باید عضوهایی از بدن خود را که برای مدت زمانی تحت کشش قرار نگرفتهاند را تحت انجام انواع حرکات کششی قرار دهید. همچنین لازم است که آن دسته از اعضای بدن خود که به مدت طولانی از آنها استفاده ننمودهاید را فعال کرده و یا بدن خود را به سمت انجام فعالیتهای جدید هدایت کنید. تمامی این تغییرات سبب دگرگونی مقاومت بدن شده و هنگامی که بدن به سرعت با این تغییرات مواجه میشود، بیمار احساس درد خواهد کرد.
✔ یکی از مهمترین دلایل درد بعد از جلسات فیزیوتراپی متورم بودن مفاصل است؛ بنابراین ضرورت دارد حرکت مفاصل را محدود نمایید. انتخاب یک وضعیت راحت و مناسب برای مفاصل بدن حائز اهمیت است که مناسبترین وضعیت برای مفاصل وضعیت اندکی خمیده خواهد بود.
✔ عدم توانبخشی نیز سبب بازگشتن درد حتی بعد از انجام فیزیوتراپی میگردد.
✔ فیزیوتراپی وضعیت نشستن بیمار را به چالش میکشد؛ بنابراین بهتر است از درمانگر خود درخواست کنید که بهترین وضعیت برای نشستن و یا ایستادن جهت کاهش فشار روی عصبها را برایتان توضیح دهد.
✔ شروع یک تمرین یا ورزش جدید و افزایش میزان شدت ورزش نیز سبب بروز درد پس از جلسات فیزیوتراپی خواهد شد.
چگونه میتوان درد بعد از فیزیوتراپی را مدیریت کرد؟
برای مدیریت درد پس از انجام فیزیوتراپی اقدامات زیر را انجام دهید:
استراحت و ریکاوری
بدن برای بازسازی خود به زمان احتیاج دارد. بیمار باید بین جلسات فیزیوتراپی به طور کامل استراحت کند و از انجام فعالیتهای سنگین خودداری نماید.
استفاده از کمپرس سرد و گرم
اگر ۲۴ الی ۴۸ ساعت بعد از انجام فیزیوتراپی از کمپرس یخ استفاده کنید، درد و التهاب شما به شدت کاهش مییابد. بدین منظور میبایست یخ را به مدت ۱۵ الی ۲۰ دقیقه روی ناحیه مورد نظر خود قرار دهید. پس از گذشت ۴۸ ساعت از انجام فیزیوتراپی، استفاده از کمپرس گرم سبب بهبود گردش خون و آرامش عضلات میشود.
انجام تمرینات کششی ملایم
کششهای ملایم سبب بهبود انعطافپذیری و کاهش تنشهای عضلانی میشود. تمامی تمرینات کششی که فیزیوتراپیست به شما توصیه میکند را به طور کامل انجام دهید.
تغذیه مناسب و هیدراتاسیون
مصرف مواد غذایی سرشار از پروتئین، املاح معدنی و ویتامینها و نوشیدن آب فراوان به بهبود و بازسازی بافتها کمک خواهد کرد.
مصرف داروهای ضد التهاب
برای کاهش درد خود با نظر پزشک از داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی استفاده نمایید.
چه زمانی باید نگران درد بعد از فیزیوتراپی باشیم و به پزشک مراجعه کنیم؟
در درجه اول دردها بعد از انجام فیزیوتراپی خفیف هستند و در درجه دوم دردها اندکی بیشتر می شوند و در نهایت به طور کامل از بین میروند. در موارد شدیدتر این دردها تنها ۲۴ ساعت به طول میانجامند و در صورتی که پس از گذشت این مدت زمان به پایان نرسند، میبایست با بهترین کلینیک فیزیوتراپی در تهرانسر مشورت نمایید. همچنین اگر درد با علائمی مانند قرمزی، تورم شدید، تب، بیحسی و کاهش دامنه حرکتی همراه باشد نیز باید در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید.
نگاه کلی به موضوع درد بعد از فیزیوتراپی
همانطور که متوجه شدید درد بعد از فیزیوتراپی طبیعی بوده و معمولاً به دلیل تحریک عصبهای مجاور عضلات ایجاد میشود. برای پیشگیری از مواجه شدن با این دردها بهتر است پزشکی حاذق و باتجربه را برای انجام این درمان انتخاب کنید. قطعاً سطح تخصص پزشک و تکنیکهایی که استفاده میکند، تاثیر شگرفی در کاهش درد شما پس از فیزیوتراپی خواهد داشت.